Viral Reklamlar

Reklam sektörünün en etkili silahlarından birisi hiç kuşkusuz viral reklamlardır. Viral reklamların yarattıkları etki o kadar büyüktür ki, doğru yapılmış bir viral reklam hem markaya çok şey katar hem de sizi reklam mecrası satın alma derdinden kurtararak inanılmaz bir hızla yayılmasını sağlar. Zaten buradaki “yayılmak” kelimesinin eş anlamlısıdır viral. Virüs kelimesi ile aynı kökten gelmektedir. Eğer bir “reklam”, hızlı bir şekilde “yayılıyorsa” viraldir. Dijital çağda reklamların ölçümlenebilir olması, paylaşım ve izlenme sayılarının biliniyor olması viral reklam türünün sadece internetteki videolardan ibaret olduğunu yanılgısı yaratır.

Aslında reklamcılığın en ilkel türlerinden olan (WOM) ağızdan ağıza / kulaktan kulağa yayılması da viral reklam sayılabilir. Bir reklamın viral reklam olması için reklamın kendi halinde yayılması gerekir. Bir reklam ürününün maskotu, görseli, sloganı, müziği gibi malzemeleri eğer sıkça söz edilir hale geldiyse, bir misafirlikte şu reklamı izledin mi diye konuşulması, reklam müziğinin normal bir şarkı gibi günlük hayatımızda söylenebilmesi de “yayıldığından” dolayı viraldir. Tabii ki internetteki videoların paylaşım ve izlenme sürelerinin görülebilir olması herkesin iştahını kabarttığı için viral reklam denilince akla daha çok video içerikler geliyor. Ama yerel gazetesini “-Microsoft beni iş görüşmesine çağırdı.”, “-Google’dan bana mektup geldi.”, “-NASA ile uzaya çıkacak ilk Türk” gibi bir içerikle trollemiş bir gencin haberinin, ulusal haberlere kadar çıkması, sosyal medyada bolca paylaşılması da o gencin kendisi için yaptığı bir viral reklamdır. Bir içeriğin viral reklam olabilmesi için öncelikle reklam olması ve yayılması gerekir.

Örnek vermek gerekirse, sesi güzel olan bir kişinin bir video klip çekip yayınlaması, internette bolca paylaşıldığı zaman “viral” olmaz, sadece “popüler” bir video olur. Viral olabilmesi için olayın bir markaya, ürüne, hizmete bağlanması gerekir. Diğer yandan bu klip bir ürüne bağlıysa ve insanlar bunu paylaşmıyorsa bu video da “viral” olmaz, sadece “reklam” olur. Viral etkisinden kasıt doğal yollardan paylaşılarak onbinlere, yüzbinlere hatta milyonlara ulaşması demektir.

En çok karıştırılan konulardan biri ise “viral reklam” ile “gizli reklam”dır. Örneğin bir ünlü twitter’da bir markaya / ürüne ait bir şey söylediğinde hemen insanlar “-Ooo viral reklam…” demeye başlar. Burada ünlü olan o kişinin bir markayı / ürünü paylaşması viral reklam değildir. Viral reklam olabilmesi için bu paylaşımın da bolca paylaşılması / konuşulması gerekir. Yani sadece o ünlünün takipçilerine yayılması viral değildir. Çünkü burada bahsedilen kaynak sadece o tweettir. Söz konusu olan marka / ürün reklamı hızlıca yayılırken, ünlülerin de paylaşmış olması reklamı viral yapar ama o kişinin tweeti viral değildir, virale katkıdır, gizli reklamdır. Bunun karşılığında ücret alması yada gönüllü olarak paylaşması birşeyi değiştirmez.

Tabii ki bir reklamın ücreti karşılığında yayılması da etik olarak viral sayılmasını engelleyebilir. Eğer siz reklamınızı büyük bir bütçe ile yayarsanız zaten bu reklamdır. Elbette yayılmasına olanak sağlamak için başlangıçta bir kaç mecrada satın alma ile yer almanız gerekebilir ama bir reklamın viral olabilmesi için doğal yollardan, insanların bu reklamı çok sevip paylaşması gerekir. Ne yazık ki ülkemizde Youtube’a büyük bir bütçe ile reklam verip, büyük izlenme sayılarına ulaşıp en iyi viral reklam ödülü alan işler de var. Biz doğru bulmuyoruz.

Dediğimiz gibi viral video reklamları, viral reklamcılığın en iyi alanlarından birisi.

Türkiye’deki ilk viral video reklamları, yeni olduğu için konunun “reklam” olduğunun algılanamaması yüzünden ulusal televizyon kanallarındaki ana haber bültenlerinde bile yayınlanmıştı. Bunun en iyi örneklerinden biri ise hiç kuşkusuzdur ki, gittigidiyor markasının meşhur “Fulya’nın İntikamı” videosudur.

Bu reklamın konusu insanların o kadar ilgisini çekti ki büyük paylaşım rakamlarına ulaştı. Ve insanlar reklam olduğunu bilmiyordu. Paylaşıldıkça gittigidiyor markası zamanının en iyi reklamına imza atmış oldu. Zaman ilerledikçe seviyeyi düşüren viral reklamlar, ben reklamım diye bağıran başarısız örnekler yüzünden viral video reklamlarında büyük bir kirlilik yarattı. Anlam ve kavram karmaşaları en iyi örneklerin “kazandıkları” değeri yakalayabilmek için denenen yüzlerce kötü örnek yüzünden başladı. Viral reklam yapmak kolay gibi gözükse de aslında çok zor olduğu anlaşıldı. Ufak bir el kamerasıyla çekilmiş; gerçekten yaşanmış gibi gösterilecek, paylaşılması için komik bir durumun canlandırıldığı yüzlerce başarısız deneme oldu. Kimi “doğal” olmadığı için, kimi de marka / ürün çok önde olup reklam olduğu çok belli olduğu için paylaşılmadı. Bir insanın bir reklamı paylaşması için o reklamın gerçekten çok başarılı olması gerekir. Ya da o kişinin paylaştığı videonun reklam olduğunu bilmemesi gerekir.

Türkiye’de yapılan en başarılı viral reklamlarından bir diğer ise Garanti Bankası markasının “Kolay Taşın” videosudur. Marka o kadar az görünür ki bu da cesaret isteyen bir hareket olduğu için hak ettiği değeri gören bir çalışma olmuştur. Diğer yandan “gizli reklam” uygulamasına da verilebilecek en iyi örneklerden biridir. Bolca paylaşıldığı için “viral” olmuştur. Türkiye’deki viral reklamın en iyi örneklerinden biridir.

Reklam olduğu bilinmesine rağmen, kaliteli olduğu için paylaşılıp viral reklam olan en iyi örneklerden biri ise Doğadan markasının “Bay Hastalık” reklamı sayılabilir.

Yine reklam olduğu belli olan Eti markasının “Mahmut Tuncer’le Halay Öğreniyoruz” videosu farklı ve eğlenceli olduğu için büyük paylaşım rakamlarına ulaştı.

Güzel bir şarkı ise insanların reklam olduğunu bilmesine rağmen paylaşmasını engellemediğini gösterdi. “Lassa – Donduran”

Sonuç olarak bir içerik hızlıca yayılıyorsa popülerdir, mecralarda bol bol görüyorsanız satın almayla gösterilen normal bir reklamdır. Fakat bir “reklamı” Facebook kullanan akrabanız paylaşmış, Twitter kullanan komşunuz tweetlemiş, Instagram kullanan arkadaşınız beğenmiş ve sürekli sosyal medyada karşınıza doğal yollardan çıkıyorsa bu bir viral reklamdır, gerisi teferruattır.

*Türkiye’de yapılmış viral reklamların paylaşım ve izlenme oranları gibi bilgiler barındıran güvenebileceğimiz ya da güncel olan bir kaynak bulamadık. Viral reklam hakkında bilgi verme amaçlı hazırladığımız bu yazıda yer alan çalışmalar sadece örnektir.

Can Paçacı

Front-end Developer

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir